Dywiz, półpauza i pauza: różnice typograficzne w języku polskim
W polskiej typografii i edytorstwie występują trzy poziome kreski o różnej długości oraz odmiennym przeznaczeniu gramatycznym. Rozróżnienie ich pozwala zachować poprawność edytorską i uniknąć chaosu wizualnego w tekście.
| Znak | Kod Unicode | Nazwa polska | Główne zastosowanie |
|---|---|---|---|
| - | U+002D | Łącznik (dywiz) | Wyrazy złożone, przenoszenie słów, nazwiska dwuczłonowe |
– |
U+2013 | Półpauza | Zakresy liczbowe, relacje przestrzenne, wtrącenia w tekście |
— |
U+2014 | Pauza (em dash) | Długi myślnik, linie dialogowe, wyraźne pauzy emocjonalne |
Łącznik jest najkrótszym ze znaków i służy do łączenia elementów pojedynczego wyrazu bez spacji, jak w określeniu biało-czerwony. Półpauza, otoczona spacjami, stanowi standardowy polski znak myślnika stosowany przy wtrąceniach oraz wydzielaniu części zdania. Pełna pauza wywodzi się z tradycyjnego zecerstwa i typografii anglosaskiej, gdzie oddziela myśli bez konieczności stosowania spacji. W dobie maszyn do pisania powszechnym substytutem był podwójny łącznik, który do dziś bywa automatycznie zamieniany przez niektóre edytory na długi myślnik.